Yazı İçeriği
Bacakta morarma neyin belirtisi? Morarma dizden aşağıdaysa… Hangi morarmalar tehlikeli? Esmer çocuklara dikkat! Yetişkinlerde morarma neden olur? Çarpma dışındaki morarmalar önemli olabilir Vücuttaki morarmalar nasıl tedavi edilebilir?

Morarma neden olur?

Çarpma ya da darbe sonucu olan morarmalar cilt altındaki kılcal damarların hasar görmesi ve kanın cilt altında sızması sonucu ortaya çıkar. Travmadan birkaç gün sonra kandaki oksijenin azalması ile önce mor, ardından kahverengi ve son olarak yeşil renge dönüşen morluk, en fazla 18 gün içinde kaybolur. İlk günler üzerine basıldığında ağrı veren bu oluşumlar zamanla hissedilmez hale gelir. Kanda trombosit (kan pulcukları) miktarının düşmesine bağlı olarak da morarmalar meydana gelebilir. Genelde ağır bir enfeksiyon geçiren, yoğun bakımda yatan kişilerde bu tür morarmalar görülür. Yaş da bu durumda önemli bir faktördür. Yaşla beraber damarları destekleyen dokuların zayıflaması nedeniyle en hafif çarpmada dahi kan, damar dışına geçip mor bir görüntüye neden olabilir.


Bacakta morarma neyin belirtisi?

Şayet bir travma olmaksızın bacakta morarma oluşmuşsa ve morarma uzun süre duruyorsa; bu durum gerçekten korkulması gereken bir kan hastalığının habercisi olabilir. Ayrıca travmanın şiddeti ve morarma derecesinin de orantılı olması gerekir. Ufak bir çarpma sonrasında büyük morarmalar meydana gelmesi de tehlikeli. Ailelerin dikkat etmesi gereken bir diğer nokta da morarmanın oluştuğu yer. Dizden aşağı oluşan morarma yaramazlık, dizden yukarıda oluşan morarma ise daha çok hastalık kaynaklıdır.

Morarma dizden aşağıdaysa…

Çocuklarda dizden aşağı olan morarmalar sıklıkla travma nedeniyle oluşur. Özellikle oyun ve okul çağı çocuklarında bu nedenle oluşan travmalar çok daha sık görülür. Ancak bu morarmaların hepsi travma nedeniyle oluşmaz. Bir travma olmaksızın kendiliğinden oluşan morarmalar anne babaları mutlaka alarma geçirmeli. Çünkü ekimoz diye tabir edilen bu morarmalar birçok kan hastalığının habercisi olabilir. Bu nedenle özellikle oyun ve okul çağı diye tabir edilen 2- 12 yaş arasında çocukların vücutlarında oluşan morarmaların dikkatle takip edilmesi gerekir.

Hangi morarmalar tehlikeli?

Altında kemik bulunmayan veya yumuşak doku katmanlarından zengin olan bölgelerde darbenin şiddeti görece daha az olur. Özellikle dizden yukarıdaki dokular darbenin hızını azaltma özelliği gösterir. Bu nedenle diz üstü bölgenin travmaya maruz kalması bacağa göre daha nadir. Tüm bu özelliklerden dolayı diz üstü morarmalar için biraz daha şüpheci davranmak, hematolojik hastalıkları akılda tutmak gerekir. Kandaki pıhtılaşma sistemi ile görevli trombosit denen hücrelerin azlığı ile seyreden immun trombositopenik purpura (ITP), pıhtılaşma faktörlerindeki eksiklikleri kapsayan hemofililer, trombositlerdeki işlev bozuklukları ve ender olarak lösemi gibi birçok hastalık bu morarmalara yol açabilir. Hatta bazen lösemilerde ilk bulgu trombosit düşüklüğüne bağlı gelişen bu morarmalar olabilir.

  • Birden fazla olan,
  • Kendi kendine gelişen,
  • Travmanın şiddetiyle ters orantılı olan,
  • Beraberinde burun ve diş eti kanamalarının eşlik ettiği morluklara, dikkat edin.

Unutmayın, doktor muayenesinden sonra yapılacak basit bir kan sayımı, birçok hastalığın oluşmasına engel olur. Elbette ki çocuğunuzun vücudunda oluşan her morlukta doktora gitmeniz şart değil.

Özellikle morarma oluşumunda travmanın rolü olduğundan eminseniz çocuğunuzu gözlemleyin. Gerekirse çocuğunuzu sorgulayın. Çocuklar travma öyküsünü rahatlıkla dile getirebilir. Bunların dışındaki morarmalarda ise çocuğun kan hastalıkları uzmanı tarafından muayene edilmesinde fayda var.

Esmer çocuklara dikkat!

Öncelikle bacaklarda meydana gelen bu morarmaların nedeni hastalıksa; zaman içerisinde tüm vücuda yayılır. Özellikle çok esmer çocuklarda oluşan morarmalar zaman zaman gözden kaçabilir. Ailelerin bu durumu kesinlikle gözlemlemeleri gerekir.

Yetişkinlerde morarma neden olur?

Yetişkinlerde de kollar ile vücudun üst bölümünde meydana gelen morarmalar, diş eti kanamaları, adet kanamasının uzun sürmesi, nedensiz adet kanaması, göz içi kanamalar, dışkı ile kan atılması ve hemoroitten gelen kanamalar genellikle pıhtılaşma bozukluğuna işaret edebilir. Pıhtılaşma bozukluğu, hemofili gibi genetik geçişli olabildiği gibi bazen de sonradan ortaya çıkar. Bu nedenle bu tür morarmalarda hematoloji uzmanına başvurmak gerekir. Morarmalar pıhtılaşma sorunlarının yanı sıra karaciğer hastalıklarına, alerjilere ya da lösemiye de işaret edebilir.

Çarpma dışındaki morarmalar önemli olabilir

Hayatın içinde çok sıradan olan bu morarmalar bazen de nedensiz olarak ortaya çıkabilir. Özellikle morluklar, nedensiz olarak ortaya çıkıyor ve aşağıdaki belirtilerle görülüyorsa bu morlukların üzerinde durulmalı ve nedenleri araştırılmalıdır.

  • Vücudunuzdaki morlukların kendi kendine geliştiğini düşünüyorsanız,
  • Morluklar tekrarlıyorsa ve ağrılı değilse,
  • Birden fazla yerde morarma varsa,
  • Morluklara diş eti, burun, genital bölge kanaması eşlik ediyorsa,
  • Morarmaya ek olarak ateş, halsizlik, lenf bezi şişmesi varsa,
  • Küçük bir travma sonucunda çok büyük bir morluk oluşuyorsa, mutlaka bir hematoloji uzmanına başvurun.

Vücuttaki morarmalar nasıl tedavi edilebilir?

Nedensiz yere ortaya çıkan ve uzun süre geçmeyen morarmalar bir hastalığın habercisi olabilir. Bunlar, kıl diplerinde toplu iğne başı kadar olabildiği gibi daha büyük boyutlarda da ortaya çıkabilir. Küçük morarmalar birden fazla olduğu için kişi çoğunlukla bunları fark edip doktora başvurur. Bazı kişilerde ise bir başka doktorun fark edip hematolojiye yönlendirmesi sonucu tanı koyulabilir.

Tanıda ilk olarak kişiden detaylı öykü alınır. İkinci adımda ise muayene edilir. Kişinin genel durumu, ateşi, lenf bezlerinin durumu gibi bulgular morluğun nedeni hakkında bilgi verebilir. Ardından gerek duyuldukça sırasıyla kan sayımı, periferik yayma, kanama bozukluğu tespiti gibi kan testleri yapılır ve tanı bu aşamada konulabilir. Tedavi morarmanın nedenine göre planlanır. Trombosit (kan pulcukları) sayısının azalmasına ya da pıhtılaşma bozukluğuna bağlı morarmalarda ilaç tedavisine başlanır.